สรุปบทความงานใบตอง

มาตรฐาน

สรุปบทความงานใบตอง

ใบตองในวิถีชีวิตของคนไทยในทุกหนแห่ง  ได้นำใบตองมาใช้ประโยชน์ได้มากมาย ทั้งในชีวิตประจำวัน ในพิธีกรรมต่าง ๆ การบวงสรวงต่าง เช่นทำบายศรี กระทง กรวย มาลัย ห่อขนม ห่ออาหาร ที่รองอาหาร หรือวางขนม ทำเป็นภาชนะใส่อาหาร ปลาตะเพียน

ในอดีตที่ผ่านมา มนุษย์พยายามเรียนรู้ที่จะดำรงชีวิตอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ โดยเน้นความกลมกลืนในรูปแบบของการพึ่งพาอาศัยซึ่งกัน  ความเป็นอยู่ภายใต้กรอบของการรับและการให้อย่างเหมาะสม สิ่งของเครื่องใช้ต่าง ๆ ซึ่งมนุษย์ได้ดัดแปลงมาจากธรรมชาติ ล้วนแล้วแต่จะมีการนำไปใช้ให้เหมาะสม  และมีความสมดุลกับธรรมชาติ ศิลปะงานใบตองเริ่มมีมาตั้งแต่สมัยใดนั้น ไม่ปรากฏหลักฐานที่แน่นชัด มีใช้เฉพาะเป็นส่วนประกอบของงานดอกไม้และใช้เป็นภาชนะใส่ขนมและอาหารเท่านั้น ในส่วน ของวัฒนธรรม งานฝีมือต่าง ๆ ที่บ่งบอกถึงความเป็นเอกลักษณ์ไทย ต้องยอมรับว่าบรรพบุรุษของเราช่างคิด และประดิษฐ์ผลงานอันสวยงามที่ทรงคุณค่าเอาไว้ให้เยาวชนรุ่นหลังได้เห็นและเรียนรู้ กับผลงานเหล่านั้นเพื่อช่วยกันพัฒนางานฝีมือให้คงอยู่สืบไป งานใบตองมีมากมายหลายชนิดไม่ว่าจะเป็น การประดิษฐ์กระทงลอย, บายศรี, พานขันหมากขันหมั้น, การประดิษฐ์ถาดใบตอง ในการประดิษฐ์งานใบตองจะต้องมีการเตรียมวัสดุอุปกรณ์ที่ใช้ในงานที่เหมาะสม เพื่อช่วยลดเวลาในการทำงานและยังทำให้งานที่ออกมามีคุณภาพและสวยงาม โดยพิจารณาจากการเลือกชนิดของใบตอง กรรไกร เข็ม ด้าย ฯลฯ

    โดยเฉพาะบายศรีของไทย ที่ใช้เป็นเครื่องสักการะในงานมงคลต่าง ๆ “บายศรี”  หมายถึง ขวัญข้าว หรือสิ่งที่นำมาสัมผัสกับความดีตามความเชื่อของพราหมณ์ บายศรีเป็นของสูงและมีค่ายิ่งสำหรับชาวไทย เป็นงานที่ให้ความละเอียดอ่อน พิถีพิถันในการประดิษฐ์จากใบตองให้กลายเป็นงานศิลป์ชั้นสูงอันงดงาม ด้วยความเชื่อเรื่องขวัญและเทวดา ทำให้คนไทยโบราณคิดค้นประดิษฐ์บายศรีในรูปแบบ ที่แตกต่างกันออกไปตามภูมิภาค ซึ่งบายศรีของไทยมีความอ่อนช้อยวิจิตร ประดับตกแต่งด้วยดอกไม้ และใบตอง บายศรีมีความผูกพันกับชีวิตของคนไทยมาตั้งแต่อดีต เกี่ยวเนื่องกับคติความเชื่อในการประกอบพิธีมงคลต่าง ๆ เป็นต้นว่า การประกอบพิธีบายศรีสู่ขวัญให้กับผู้ป่วยหนัก เพื่อเป็นกำลังใจที่จะต่อสู้กับโรคภัยไข้เจ็บ งานบวช, งานแต่งงาน ฯลฯ ฉะนั้นการประกอบบายศรีจึงเป็นสิ่งสำคัญในชีวิตของคนไทยตั้งแต่อดีต  จนถึงปัจจุบัน ด้วยบายศรีเป็นสิ่งสำคัญเกี่ยวข้องกับความเป็นความตาย การประดิษฐ์บายศรีจึงต้องระมัดระวัง ประดิษฐ์องค์ประกอบต้องครบถ้วน และความระมัดระวังการนำไปใช้อย่างเหมาะสม เพื่อความเป็นมงคลสิริสวัสดิ์ในชีวิต

                คุณค่าของงานใบตอง สามารถจำแนกได้เป็น 3 ประเภทใหญ่ ๆ ดังนี้

(1.) คุณค่าทางวัฒนธรรมและสังคม ใบตองกับชีวิตของคนไทยอยู่คู่กันมาตั้งแต่ยุคสมัยโบราณ ถึงปัจจุบัน ซึ่งมีการนำมาประดิษฐ์เป็นกระทง บายศรี พานขันหมาก พานขันหมั้น ฯลฯ การประดิษฐ์  งานใบตองแต่ละอย่างล้วนงดงาม ประณีต ความสามารถของคนไทยไม่มีชนชาติใดในโลกเหมือนซึ่งสมควรที่อนุชนรุ่นหลัง จะถือเป็นหน้าที่ที่ควรหวงแหน และรักษาไว้เป็นศิลปะและวัฒนธรรมประจำชาติสืบไป

(2.)  คุณค่าทางเศรษฐกิจ การประดิษฐ์งานใบตองนี้สามารถนำไปสร้างรายได้ให้แก่ผู้ที่มีความสามารถทางด้านศิลปะประดิษฐ์ ไม่ว่าจะเป็นการนำไปประกอบอาชีพถาวร หรืออาชีพเสริม เช่น การจัดทำบายศรี การประดิษฐ์กระทงลอย ฯลฯ

(3.)  คุณค่าทางจิตใจ ขณะในการปฏิบัติงาน ย่อมเกิดความเพลิดเพลิน มีสมาธิ ทำให้ผู้ที่ทำงานด้านนี้มีจิตใจเยือกเย็นสุขุม เกิดความภาคภูมิใจในผลงานที่สำเร็จ และยังเป็นการช่วยดำรงเอกลักษณ์ความเป็นไทยได้อย่างดี

งานประดิษฐ์จากงานใบตอง เป็นอีกหนึ่งผลงานการประดิดประดอยที่มีรูปแบบและเอกลักษณ์เฉพาะตัว มีการสร้างสรรค์ตกแต่งใบตอง ซึ่งเป็นวัสดุธรรมชาติที่หาได้ง่าย มาประดิษฐ์ได้หลากหลายรูปแบบ เช่น บายศรี, กระทง, ภาชนะใส่อาหาร, พานขันหมาก ขันหมั้น ฯลฯ

One response »

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s